Wtta 2027: valt jouw inhuurconstructie onder de toelatingsplicht?

De Wtta treedt in werking op 1 januari 2027; de Nederlandse Arbeidsinspectie handhaaft vanaf 1 januari 2028. Met deze beslisboom bepaal je per inhuurconstructie of de toelatingsplicht van toepassing is.

De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) treedt in werking op 1 januari 2027. De Nederlandse Arbeidsinspectie start met handhaven op 1 januari 2028. Voor opdrachtgevers die met verschillende soorten leveranciers werken is daarmee één vraag praktisch relevant: valt een specifieke inhuurconstructie wel of niet onder de toelatingsplicht? Onderstaande beslisboom loopt die vraag stap voor stap door.

De beslisboom in vier stappen

Vraag 1: staat de werkende in een arbeidsrelatie tot de partij die hem bij jou inzet, of werkt hij als zelfstandige rechtstreeks voor jouw organisatie via een bemiddelaar? Dit is het kernonderscheid van de Wtta.

Wtta-plichtig

Uitkomst A: arbeidsrelatie met de uitlenende partij. Staat de werkende in een arbeidsrelatie tot de partij die hem uitleent (bijvoorbeeld een uitzendbureau) en werkt hij tegen vergoeding onder leiding en toezicht van een derde, dan is er sprake van het ter beschikking stellen van arbeidskrachten. Deze constructie valt onder de Wtta en de uitlener heeft een toelatingsplicht.

Niet Wtta-plichtig

Uitkomst B: zuivere bemiddeling tussen zelfstandige en opdrachtgever. Gaat het om zuivere bemiddeling tussen een zelfstandige (zzp'er) en een opdrachtgever, zonder dat er een arbeidsovereenkomst of vergelijkbare gezagsrelatie met de bemiddelende partij ontstaat, dan is er geen sprake van terbeschikkingstelling en valt de constructie niet onder de Wtta. Zzp'ers die zelf bepalen hoe ze het werk doen, vallen buiten de toelatingsplicht; heeft de opdrachtgever in de praktijk toch leiding en toezicht, dan kan de Arbeidsinspectie dat alsnog als uitlenen zien. Onefellow bemiddelt zelf zuiver tussen zzp'ers en opdrachtgevers en stelt zelf geen arbeidskrachten ter beschikking; dat is een voorbeeld van deze tak van de beslisboom.

Vraag 2 bij uitkomst B: is de arbeidsrelatie zelf beoordeeld? Ook zonder Wtta-plicht blijft de aard van de individuele arbeidsrelatie relevant onder de Wet DBA. Dat is een aparte beoordeling.

De tijdlijn met de exacte data

  • 1 november tot en met 31 december 2026: overgangsregeling. Uitleners melden zich aan bij de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU) via toelatinguitleenmarkt.nl. Wie zich op tijd aanmeldt, mag blijven uitlenen terwijl de NAU de aanvraag beoordeelt.
  • 1 januari 2027: inwerkingtreding. De Wtta treedt in werking en het overgangsjaar begint.
  • 1 mei tot en met 30 juni 2027: formele toelatingsaanvraag. In deze periode wordt de formele aanvraag ingediend. Vanaf 1 juli 2027 beoordeelt de NAU de aanvragen.
  • 1 januari 2028: handhaving. De Nederlandse Arbeidsinspectie start met handhaven.

Voorwaarden voor toelating

Om toegelaten te worden moet een uitlener onder meer:

  • een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) hebben;
  • een waarborgsom van € 100.000 betalen;
  • het juiste loon betalen aan de arbeidskrachten;
  • de juiste belastingaangifte doen;
  • goedgekeurde huisvesting aanbieden als het om buitenlandse arbeidskrachten gaat.

Na de toelating moet een uitlener elke 12 maanden een nieuw inspectierapport laten opstellen.

Uitleners die op 30 juni 2027 een geldig SNA-keurmerk hebben, met de module 'ter beschikking stellen van arbeidskrachten', kunnen tussen 1 mei en 30 juni 2027 eenmalig toelating aanvragen op basis van dat keurmerk, zonder een inspectierapport aan te leveren.

Wat moet je zelf doen als inlener?

De toelatingsplicht ligt bij de uitlener, maar de inlener heeft een eigen verantwoordelijkheid. Vanaf 1 januari 2028 mag een inlener alleen nog inlenen bij uitleners met een toelating of ontheffing, of bij uitleners die onder de overgangsregeling vallen.

Inleners controleren daarom zelf of een uitlener is toegelaten, en leggen uiterlijk op de dag dat een terbeschikkingstelling begint vast welke arbeidskracht door welke uitlener ter beschikking wordt gesteld. Ook een inlener die arbeidskrachten inleent van een uitlener zonder toelating kan een boete krijgen.

Dit geldt voor de hele keten: bij doorlenen moeten alle uitleners in de keten zijn toegelaten, en een partij die zelf inleent en weer doorleent aan een eindklant is zowel inlener als uitlener.

Het openbare register van de NAU komt naar verwachting vanaf 1 juli 2027 beschikbaar. Tot 1 januari 2028 blijft de Waadi-registratie bij de KVK de geldende controle; je kunt ook bewijs opvragen bij je leveranciers.

Wat betekent dit voor een opdrachtgever met meerdere leveranciers?

Een leveranciersbestand bestaat vaak uit verschillende typen partijen. Sommige stellen arbeidskrachten ter beschikking, andere bemiddelen zuiver tussen zelfstandigen en opdrachtgevers. Alleen de eerste groep heeft een toelatingsplicht onder de Wtta.

Praktisch: vraag aan elke leverancier die arbeidskrachten ter beschikking stelt (dus geen zuivere zzp-bemiddeling) of en wanneer zij zich hebben aangemeld voor de overgangsregeling tussen 1 november en 31 december 2026. Leg per leverancier vast in welke tak van de beslisboom de samenwerking valt, zodat duidelijk is welke partij welke verplichting heeft.

Een partij die opdrachtgevers verbindt met meerdere soorten leveranciers, waaronder partijen die arbeidskrachten ter beschikking stellen, controleert daarmee in feite ook de keten namens de opdrachtgever: die partij is zelf inlener richting de leverancier en moet dus nagaan of die leverancier is toegelaten. Onefellow werkt op die manier met een netwerk van leveranciers naast de eigen zuivere zzp-bemiddeling.

Veelgestelde vragen

Geldt de Wtta voor zzp-bemiddeling?

Nee. Zuivere bemiddeling tussen een zelfstandige (zzp'er) en een opdrachtgever, zonder dat er een arbeidsovereenkomst of vergelijkbare gezagsrelatie met de bemiddelende partij ontstaat, is geen terbeschikkingstelling en valt niet onder de Wtta. Heeft de opdrachtgever in de praktijk wel leiding en toezicht, dan kan de Arbeidsinspectie dat als uitlenen zien. De Wet DBA blijft daarnaast relevant, als aparte beoordeling.

Wanneer treedt de Wtta in werking en wanneer wordt er gehandhaafd?

De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) treedt in werking op 1 januari 2027. De Nederlandse Arbeidsinspectie start met handhaven op 1 januari 2028.

Wat gebeurt er als een leverancier zich niet op tijd aanmeldt?

Uitleners melden zich tussen 1 november en 31 december 2026 aan bij de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU) via toelatinguitleenmarkt.nl. Wie zich op tijd aanmeldt, mag blijven uitlenen terwijl de aanvraag in behandeling is, ook als er op 1 januari 2028 nog geen besluit is. Wie zich niet aanmeldt, moet op 1 januari 2028 zijn toegelaten om te mogen blijven uitlenen; de formele toelatingsaanvraag loopt tussen 1 mei en 30 juni 2027.

Wat is er nodig voor een toelating?

Een uitlener moet onder meer een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) hebben, een waarborgsom van € 100.000 betalen, het juiste loon betalen, de juiste belastingaangifte doen en, bij buitenlandse arbeidskrachten, goedgekeurde huisvesting aanbieden. Na toelating volgt elke 12 maanden een nieuw inspectierapport. Uitleners met een geldig SNA-keurmerk op 30 juni 2027 (module 'ter beschikking stellen van arbeidskrachten') kunnen eenmalig toelating aanvragen zonder inspectierapport.

Moet ik als opdrachtgever zelf controleren of mijn uitlener is toegelaten?

Ja. Vanaf 1 januari 2028 mag een inlener alleen nog inlenen bij uitleners met een toelating of ontheffing, of bij uitleners onder de overgangsregeling. Ook inleners kunnen een boete krijgen als ze inlenen van een uitlener zonder toelating. Dit geldt voor de hele keten: bij doorlenen moeten alle uitleners zijn toegelaten. Het openbare register van de NAU komt naar verwachting vanaf 1 juli 2027 beschikbaar; tot 1 januari 2028 blijft de Waadi-registratie bij de KVK de geldende controle.

Verder lezen

De Wtta gaat over het ter beschikking stellen van arbeidskrachten, de Wet DBA gaat over de aard van de individuele arbeidsrelatie; lees meer over die tweede beoordeling op Wet DBA en zzp. Meer over de samenwerking met opdrachtgevers lees je op de pagina Opdrachtgevers.

Bronnen: Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt, toelatinguitleenmarkt.nl; Rijksoverheid, "Aanpak misstanden bij uitzendbureaus en andere uitleners"; Ondernemersplein, "Uitzendbureaus moeten gecertificeerd zijn"; Wet allocatie arbeidskrachten door intermediairs (Waadi), wetten.overheid.nl. Stand van zaken: oktober 2026.